Беларусь, Казахстан і Расія ствараюць новы эканамічны і палітычны цэнтр сілы на еўразійскай прасторы
21.11.20110 праглядаў
21 лістапада, Мінск /Кар. БЕЛТА/. Беларусь, Казахстан і Расія пераходзяць да наступнага этапу інтэграцыйнага будаўніцтва – Адзінай эканамічнай прасторы. Пра гэта заявілі 18 лістапада прэзідэнты трох краін Аляксандр Лукашэнка, Дзмітрый Мядзведзеў і Нурсултан Назарбаеў, падпісаўшы па выніках сустрэчы ў Маскве Дэкларацыю аб еўразійскай эканамічнай інтэграцыі, паведамілі БЕЛТА ў прэс-службе беларускага лідара.
У дакуменце адзначаецца, што далейшае развіццё інтэграцыі трох краін адпавядае іх нацыянальным інтарэсам, спрыяе вырашэнню агульных задач па павышэнні дабрабыту і якасці жыцця грамадзян, устойліваму сацыяльна-эканамічнаму развіццю, усебаковай мадэрнізацыі і ўзмацненню нацыянальнай канкурэнтаздольнасці ў рамках глабальнай эканомікі.
У адпаведнасці з дэкларацыяй АЭП грунтуецца на прынцыпах захавання агульнапрызнаных нормаў міжнароднага права, уключаючы павагу да суверэнітэту і роўнасць дзяржаў, сцвярджэнне асноватворных правоў і свабод чалавека, прававой дзяржавы і рынкавай эканомікі. У сваім практычным супрацоўніцтве дзяржавы АЭП маюць намер кіравацца нормамі і правіламі Сусветнай гандлёвай арганізацыі. У дэкларацыі пацвярджаецца важнасць далучэння да яе ўсіх трох дзяржаў.
У дакуменце ўлічана прапанова Беларусі аб магчымым стварэнні сумес ных транснацыянальных карпарацый для паглыблення вытворчай кааперацыі. У дэкларацыю ўключана таксама прапанова беларускага боку аб імкненні да далейшага ўмацавання ўсебаковага ўзаемнавыгаднага і раўнапраўнага супрацоўніцтва Мытнага саюза і АЭП з іншымі краінамі, міжнароднымі інтэграцыйнымі аб'яднаннямі, уключаючы Еўрапейскі саюз, з выхадам на стварэнне агульнай эканамічнай прасторы.
Акрамя таго, у дэкларацыі канстатуецца імкненне бакоў да завяршэння да 1 студзеня 2015 года кадыфікацыі міжнародных дагавораў, якія складаюць нарматыўна-прававую базу Мытнага саюза і АЭП, і да стварэння на гэтай аснове Еўразійскага эканамічнага саюза. Таксама адзначаецца, што АЭП будзе адкрыта для далучэння іншых дзяржаў, якія падзяляюць мэты і прынцыпы саюза і гатовыя да іх рэалізацыі.
З мэтай забеспячэння функцыянавання і развіцця Мытнага саюза і Адзінай эканамічнай прасторы бакі заснавалі Еўразійскую эканамічную камісію, дзейнасць якой будзе ажыццяўляцца ў інтарэсах усёй інтэграцыйнай супольнасці і насіць высокапрафесійны характар. Адпаведны дагавор аб Еўразійскай эканамічнай камісіі падпісалі прэзідэнты трох краін.
Дадзеная камісія стане пераемніцай Камісіі Мытнага саюза. Яна будзе ажыццяўляць сваю дзейнасць на аснове прынцыпаў забеспячэння ўзаемнай выгады, роўнапраўя і ўліку нацыянальных інтарэсаў бакоў, эканамічнай абгрунтаванасці прымаемых рашэнняў, адкрытасці, галоснасці і аб'ектыўнасці. У сувязі з пашырэннем і ўскладненнем функцый камісіі дагаворам прадугледжваецца стварэнне двухузроўневага органа ў складзе Савета камісіі і Калегіі камісіі, функцыі і паўнамоцтвы якіх размяжоўваюцца. Такім чынам ствараюцца неабходныя ўмовы для забеспячэння ўліку інтарэсаў Беларусі ў працэсе прыняцця рашэнняў, паколькі прадугледжана магчымасць вынясення адчувальных пытанняў на больш высокі ўзровень, аж да Вышэйшага Еўразійскага эканамічнага савета на ўзроўні кіраўнікоў дзяржаў, дзе рашэнні прымаюцца кансенсусам.
Прэзідэнты таксама зацвердзілі рэгламент працы Еўразійскай эканамічнай камісіі. У ім дэталёва прапісаны механізм прыняцця рашэнняў саветам і калегіяй камісіі, правілы правядзення пасяджэнняў, іншыя арганізацыйныя пытанні.
Як заявіў Прэзідэнт Беларусі Аляксандр Лукашэнка, Беларусь, Расія і Казахстан ідуць на стварэнне Адзінай эканамічнай прасторы, таму што гэта выгадна ўсім.
"За час, які прайшоў пасля распаду Савецкага Саюза, на нашай прасторы ідэй было больш чым дастаткова. Але ўсе заўсёды казалі, што пакуль Расія ад заяў і дэкларацый не зробіць практычных крокаў у напрамку інтэграцыі, нічога не будзе", - адзначыў Аляксандр Лукашэнка, падкрэсліваючы ролю Расіі ў стварэнні АЭП.
Кіраўнік беларускай дзяржавы звярнуў увагу, што адносіны трох краін у цяперашні час сталі зусім іншымі, і іх можна нават назваць міжбюджэтнымі, улічваючы велізарныя грашовыя сродкі ад мытных пошлін, якія спаганяюцца на знешняй мяжы, якія дзеляцца паміж удзельнікамі саюза.
"Гэта ўжо вялікая справа, таму што тут завязана эканоміка нашых дзяржаў, а гэта, напэўна, ужо трыльёны долараў", - адзначыў беларускі лідар.Кажучы пра падпісаную Дэкларацыю аб еўразійскай эканамічнай інтэграцыі, Аляксандр Лукашэнка адзначыў, што гэта дакумент, арыентаваны на сярэднетэрміновае і нават доўгатэрміновае супрацоўніцтва. "Мы там выразна вызначылі, як мы будзем рухацца і ў якім напрамку, чаго будзем імкнуцца. Там усё сцісла прапісана і па валюце, і па эканамічным супрацоўніцтве", - сказаў кіраўнік дзяржавы.
Па словах Прэзідэнта Беларусі, ва ўсіх трох краінах да гэтага часу ёсць людзі, якія гарача настроены супраць інтэграцыі ў рамках ЕЭП. "Да гэтага часу робяцца спробы па зрыве гэтага працэсу. Зразумела, хто стаіць за гэтымі людзьмі, але мы праз гэта ўсё перакрочылі і выразна заявілі, што мы не губляем ніякага суверэнітэту, ніхто нікога нікуды не гоніць, - адзначыў Аляксандр Лукашэнка. - Думаю, што Расія дарма ўжо занадта апраўдваецца перад усімі, што яна кагосьці тут напружвае. Мы ідзем на гэта таму, што гэта выгадна ўсім тром дзяржавам".
Акрамя таго, Аляксандр Лукашэнка пагадзіўся з Дзмітрыем Мядзведзевым у тым, што Мытны саюз і ЕЭП з'яўляецца прывабным праектам і таму, што ў яго ўжо ёсць жадаючыя ўступіць сярод іншых краін. "Але мы сёння дамовіліся, што для гэтых жадаючых будзе выпрацавана пэўная "дарожная карта". Скачаце праз гэту планку - прыходзьце, будзем супрацоўнічаць, але проста так не будзе. Гэта эканоміка, гэта вялікія грошы, а не проста галаслоўныя заявы", - падкрэсліў кіраўнік беларускай дзяржавы.
Як адзначыў Аляксандр Лукашэнка, да 2015 года бакі маюць намер кадыфікаваць міжнародныя дагаворы, якія складаюць нарматыўна-прававую базу Мытнага саюза і ЕЭП, і падысці на гэтай аснове да стварэння Еўразійскага саюза.
"Мы прыйдзем да таго, як будзе ў перспектыве называцца наша эканамічнае супольнасць. Думаю, што гэта будзе Еўразійскі саюз. І нам гэтага баяцца не трэба, таму што мы і так адстаем - вакол нас ужо адны саюзы, - адзначыў кіраўнік беларускай дзяржавы. - ЕС не называе сябе Еўрапейскім эканамічным саюзам і ні перад кім не апраўдваецца. Яны перад намі не апраўдваюцца за тое, што ў іх ёсць магутны не толькі палітычны, але і ваенны інструмент, на які яны абапіраюцца. Мы чамусьці яшчэ глядзім, на кагосьці азіраемся і баімся сказаць, што мы імкнемся да самага цеснага супрацоўніцтва. Але мы гэта абмяркоўваем. І гэта павінны ведаць усе тыя, хто яшчэ сёння думае, што мы пагаворым, разыдземся, і ўсё застанецца як было".
Прэзідэнт Беларусі выказаў упэўненасць у тым, што, ствараючы новы эканамічны і палітычны цэнтр сілы на еўразійскай прасторы, Беларусь, Казахстан і Расія рухаюцца ў правільным напрамку. "Таму што поспех ЕЭП важны не толькі для нашых дзяржаў, але і для нашых найбліжэйшых суседзяў. Ён стане значным фактарам для ўсіх найбуйнейшых міжнародных цэнтраў", - сказаў кіраўнік беларускай дзяржавы.
"Што тычыцца Беларусі, то для нас глыбокая, прадуктыўная інтэграцыя з найбольш блізкімі суседзямі была, ёсць і будзе натуральным шляхам развіцця", - падкрэсліў Аляксандр Лукашэнка.
Гаворачы аб падпісаным дагаворы аб стварэнні Еўразійскай эканамічнай камісіі, Прэзідэнт адзначыў, што яна будзе галоўным рэгулюючым наднацыянальным органам у Мытным саюзе і ЕЭП. Аляксандр Лукашэнка адзначыў, што не раз вяліся спрэчкі аб магчымасці стварэння наднацыянальных органаў у розных інтэграцыйных фармаваннях на постсавецкай прасторы. "Але мы зрабілі гэты крок. Мы, напэўна, упершыню ў гісторыі стварылі нармальны дзейсны наднацыянальны орган, і яму перададзены пэўныя паўнамоцтвы. Гэта таксама трэба казаць прама і адкрыта. Мы гэтага не баімся. Гэта вельмі важна для нас", - заявіў беларускі лідар. Паводле яго слоў, дагавор аб стварэнні Еўразійскай эканамічнай камісіі прадугледжвае канкрэтныя механізмы забеспячэння інтарэсаў кожнай краіны. "Тут няма ніякага ўшчамлення. Любое пытанне можа быць выведзена на ўзровень кіраўнікоў дзяржаў, і там толькі кансенсусам мы можам прыняць тое ці іншае рашэнне. Таму тут асцерагацца няма чаго", - упэўнены Аляксандр Лукашэнка.
"Самае галоўнае, мы вырашаем тыя праблемы, якія доўга стаялі перад нашымі дзяржавамі. Дзесьці мы рабілі саступкі, дзесьці мы атрымлівалі выгаду, але мы вельмі збалансавана падышлі да падпісання гэтых дакументаў", - дадаў кіраўнік беларускай дзяржавы.
Аляксандр Лукашэнка заявіў, што ў бліжэйшы час унясе на ратыфікацыю ў парламент падпісаныя ў Маскве дакументы па Адзінай эканамічнай прасторы.
"Сёння ці заўтра мы накіруем усе дакументы для прыняцця нашым парламентам. Як і раней, мы ў самы бліжэйшы час ратыфікуем гэтыя дакументы, і яны набудуць сілу закона ў Беларусі", - заявіў кіраўнік беларускай дзяржавы.
Аляксандр Лукашэнка таксама адзначыў, што пры стварэнні ЕЭП улічваўся ў тым ліку і вопыт працы ў Саюзнай дзяржаве Беларусі і Расіі.
На думку Прэзідэнта Беларусі, Саюзная дзяржава больш прасунута ў плане інтэграцыі, чым Мытны саюз і Адзіная эканамічная прастора.
У той жа час Аляксандр Лукашэнка не выключыў, што ў выпадку, калі інтэграцыя ў рамках ЕЭП будзе ісці хутчэй, чым у беларуска-расійскім саюзе, то ўстане пытанне аб неабходнасці захавання Саюзнай дзяржавы. "Праект Саюзнай дзяржавы, можа быць, і растворыцца, калі мы будзем, па-першае, стаяць на месцы, працуючы ў Саюзнай дзяржаве. А праект Адзінай эканамічнай прасторы будзе вельмі хутка рухацца наперад. Тады, магчыма, ЕЭП дагоніць па сваёй ступені інтэграцыі Саюзную дзяржаву. І тады мы ў праве будзем паставіць пытанне: ці трэба нам паралельная Саюзная дзяржава", - сказаў беларускі лідар.
Аднак на сёння, па словах Прэзідэнта Беларусі, сітуацыя такая, што Саюзная дзяржава пры ўсіх недахопах - гэта вельмі далёка прасунутая ступень інтэграцыі. "Дастаткова сказаць, што, калі мы фармавалі нарматыўна-прававую базу Мытнага саюза, а потым Адзінай эканамічнай прасторы, мы, мякка кажучы, нешта ўзялі з вопыту працы ў Саюзнай дзяржаве", - адзначыў Прэзідэнт.
"Адзіная эканамічная прастора, якую мы фарміруем, і Мытны саюз яшчэ далёкія ад ступені інтэграцыі Саюзнай дзяржавы", - лічыць Аляксандр Лукашэнка. У пацвярджэнне беларускі лідар прывёў велізарную колькасць сфер супрацоўніцтва дзвюх краін, адсутнасць якіх-небудзь межаў і іншыя перавагі.
Кіраўнік дзяржавы падкрэсліў, што ў 2011 годзе таваразварот Беларусі і Расіі дасягне $35 млрд.
"У гэтым годзе мы атрымаем таваразварот з Расійскай Федэрацыяй каля $35 млрд. Велізарная лічба, асабліва для дзесяцімільённай краіны", - адзначыў Аляксандр Лукашэнка.
"У нас з Злучанымі Штатамі меншы таваразварот", - заўважыў Прэзідэнт Расіі Дзмітрый Мядзведзеў.
У прыватнасці, у Расію Беларусь актыўна пастаўляе прадукты харчавання. "Мы праз чатыры гады будзем прадаваць харчаванне на знешнія рынкі на $7 млрд. У пераважнай большасці гэта Расія. У гэтым годзе мы прадамо харчавання на $4 млрд.", - сказаў беларускі лідар.
Аляксандр Лукашэнка закрануў і іншыя сферы гандлю з Расіяй, у прыватнасці, пастаўкі з Беларусі высокаактанавых бензінаў. "Нядаўна мы з расійскім кіраўніцтвам дамовіліся, што мы ўжо ў гэтым годзе паставім да 40 тыс. т высокаактанавых бензінаў, якіх не хапае сёння ў Расіі. Таму што мы паспелі мадэрнізаваць свае нафтаперапрацоўчыя заводы", - паведаміў кіраўнік беларускай дзяржавы.Паводле яго слоў, Беларусь можа перапрацоўваць да 30 млн. т нафты замест 21 млн. т у цяперашні час і пастаўляць выпрацаваныя высакаякасныя нафтапрадукты ў тым ліку на расійскі рынак.
Разважаючы на тэму таго, ці не ўзнікнуць у ЕЭП і ў перспектыве ў Еўразійскім эканамічным саюзе тыя праблемы, якія ў цяперашні час існуюць у Еўрасаюзе, Аляксандр Лукашэнка выказаў упэўненасць, што гэтага не адбудзецца, таму што эканомікі трох краін узаемадапаўняльныя.
"У Казахстане ёсць усё тое, што ёсць у Расійскай Федэрацыі: і прыродны газ, і нафта, вельмі шмат новых, мадэрнізаваных прадпрыемстваў", - сказаў беларускі лідар. "Калі маецца на ўвазе Беларусь, то не турбуйцеся, Беларусь, на наша шчасце, мае вельмі складаную эканоміку. Але яна не перасякаецца не тое што з казахстанскай, нават з расійскай. Тое, што мы ствараем у Беларусі, з задавальненнем купляецца ў Расіі", - адзначыў Аляксандр Лукашэнка.
Што тычыцца Казахстана, Аляксандр Лукашэнка распавёў, што Беларусь прымае ўдзел у рэалізацыі 30 праграм у гэтай краіне.
"Таму, калі мы будзем разумна, на раўнапраўнай аснове, як гэта сёння ў нас прынята, супрацоўнічаць, паверце, мы толькі будзем збліжацца. Нас эканомікі да гэтага будуць штурхаць. І ніхто ні ў каго не будзе нахлебнікам. У стане і Расія, і Казахстан, і Беларусь зарабіць сродкі, тое, што неабходна для таго, каб народы нармальна жылі", - упэўнены Прэзідэнт Беларусі.
Акрамя таго, Аляксандр Лукашэнка лічыць, што са стварэннем ЕЭП сыдуць у нябыт малочныя, цукровыя і іншыя гандлёвыя войны.
Гаворачы аб выгадзе ад інтэграцыі ў фармаце Адзінай эканамічнай прасторы для звычайных грамадзян, Аляксандр Лукашэнка сказаў: "Ніхто не спрачаецца, што сённяшняе адукацыя - гэта павелічэнне тавараабароту. Мы гэта дэманструем на практыцы. Але павелічэнне тавараабароту значыць павелічэнне выпуску прадукцыі. А калі выпускаюцца вялікія аб'ёмы прадукцыі, значыць, людзі атрымліваюць больш заработнай платы".
"Але самае галоўнае, што сыдуць у нябыт нейкія нашы канфлікты, недаразуменні, малочныя, цукровыя і іншыя войны. Мы дэкларавалі, і практычна ў гэтых умовах працуем, свабоду перамяшчэння тавараў, паслуг, капіталаў, людзей. Гэта што, не для людзей? Вядома, для людзей - гэтым усё сказана", - падкрэсліў кіраўнік беларускай дзяржавы.
Перад вылетам у Мінск Аляксандр Лукашэнка даў інтэрв'ю праграме "Весці ў суботу" з Сяргеем Брылёвым тэлеканала "Расія".Аляксандр Лукашэнка распавёў пра сваё бачанне перспектыў супрацоўніцтва Беларусі, Расіі, Казахстана ў фармаце Адзінай эканамічнай прасторы і далейшага фарміравання Еўразійскага саюза. "Каштоўнасць сённяшняга дня ў тым, што мы пачалі рух. Інэрцыя гэтага руху нам не дасць развярнуцца ў іншы бок, - адзначыў кіраўнік дзяржавы. - Галоўнае, што мы рухаемся да большай уніфікацыі, большага адзінства".-0-
БЕЛТА