"Белрэстаўрацыя" абследуе канструктыўную цэласнасць Спаса-Праабражэнскай царквы XII стагоддзя
19.10.20110 праглядаў
19 кастрычніка, Віцебск /Дзіяна Курыло - БЕЛТА/. Канструктыўную цэласнасць і трываласць Спаса-Праабражэнскай царквы XII стагоддзя будуць абследаваць спецыялісты "Белрэстаўрацыі", паведамілі карэспандэнту БЕЛТА ва ўпраўленні капітальнага будаўніцтва (УКС) Полацкага гарвыканкама, якое выступае заказчыкам перадпраектных і пошукавых работ.
На працягу апошніх пяці гадоў у храме актыўна вядзецца рэстаўрацыя ўнікальных фрэсак эпохі Ефрасінні Полацкай. У ходзе раскрыцця старажытных слаёў жывапісу былі выяўленыя расколіны на сценах, узнікла неабходнасць рэстаўрацыі цокаля і ўздыму падлогі, усталяванай у больш позні перыяд, для таго каб аднавіць ніжнюю частку насценнага жывапісу XII стагоддзя. Акрамя таго, не так даўно ў храме быў усталяваны новы купал, таму неабходна даследаваць, ці не змянілася ў сувязі з гэтым цэласнасць апорных канструкцый, растлумачылі ва УКС.
На правядзенне перадпраектных і пошукавых работ у гэтым годзе выдзелена Br500 млн.
Цяпер рэстаўрацыйны сезон у Спаса-Праабражэнскай царкве падыходзіць да завяршэння, распавёў карэспандэнту БЕЛТА кіраўнік работ рэстаўратар Юрый Маліноўскі. Як правіла, у такіх храмах работы вядуцца пры станоўчых тэмпературах вонкавага паветра, таму брыгады беларускіх і расійскіх спецыялістаў рыхтуюцца да наступнай вясны пакінуць пляцоўку. Аднак да гэтага яны маюць намер абследаваць настенны жывапіс купальнай часткі. Нягледзячы на тое, што 20 гадоў таму тут вяліся рэстаўрацыйныя работы, няўзброеным вокам бачныя нейкія пацямненні на фрэсках. Іх прыроду і трэба будзе ўстанавіць да канца сезона.
У першапачатковым выглядзе ўжо паўсталі фрэскі ў алтары, ахвярніку і дыяканніку - самых упрыгожаных частках царквы, а ў цэлым адноўлена каля двух трацін настеннага жывапісу дамангольскага перыяду. Беларуская брыгада рэстаўратараў у гэтым сезоне правяла адслойванне больш за 50 кв.м жывапісу пачатку і канца XIX стагоддзя, калі адбывалася абнаўленне храма. Гэтыя фрэскі нанесены на палотны і ў далейшым будуць экспанавацца ў музеі.
На правядзенне рэстаўрацыйных работ у Спаса-Праабражэнскай царкве ў бягучым годзе накіравана Br1,5 млрд. з рэспубліканскага і абласнога бюджэтаў. Стварэнне ўнікальнага жывапісу ўключана ў праграму "Культура Беларусі" на 2011-2015 гады. На падставе пастановы Саўміна штогод з 2011 года будзе выдзяляцца Br1 млрд. з рэспубліканскага і абласнога бюджэтаў для завяршэння рэстаўрацыі фрэскавага жывапісу Спаса-Праабражэнскай царквы ў 2015 годзе.
Праект рэстаўрацыі Спаса-Праабражэнскай царквы прадугледжвае рэстаўрацыю захаваных і кансервацыю ўжо адкрытых фрэсак XII стагоддзя, а таксама аднаўленне алейнага жывапісу XIX стагоддзя для яго асобнага экспанавання.
Спас-Праабражэнская царква Спаса-Еўфрасіннеўскага манастыра па праву лічыцца жамчужынай усходнеславянскай архітэктуры. Паводле падання, царква была пабудавана з благаславення Еўфрасінні Полацкай - ігуменні Полацкага манастыра і, як мяркуюць эксперты, задум роспісу таксама належыць ёй. Унікальнасць полацкіх фрэсак складаецца яшчэ і ў тым, што такі вялікі аб'ём старажытнага ўсходнеславянскага жывапісу да нашых дзён захаваўся толькі ў двух помніках - храме Міражскага манастыра ў Пскове і Спаса-Праабражэнскай царкве Спаса-Еўфрасіннеўскага манастыра ў Полацку.-0-
БЕЛТА