Першыя вынікі працы аграхолдынгіў падвялі на Віцебшчыне

Год таму, 25 лютага, Кіраўнік дзяржавы падпісаў Указ №70 «Аб развіцці аграпрамысловага комплексу Віцебскай вобласці». Менавіта гэты момант у сельскагаспадарчай сферы паўночнага рэгіёну стаў новай адпраўной кропкай і арыентыровачным маяком, па якім ацэньваюцца вынікі працы АПК.

Што змянілася

У адпаведнасці з Указам №70 на базе перапрацоўваючых прадпрыемстваў створана сем аграпрамысловых аб'яднанняў: ААТ «Віцебскі мясакамбінат», ААТ «Аршанскі мясакансервавы камбінат», ААТ «Пастаўскі малочны завод», ААТ «Глыбоцкі малочнакансервавы камбінат», ААТ «Полацкі малочны камбінат», ААТ «Малако» г. Віцебск, ААТ «Верхнядзвінскі масласырзавод». У іх увайшлі 142 арганізацыі, у тым ліку 18 прамысловых, 10 абслугоўваючых, 3 гандлёвыя і 111 сель

сельскагаспадарчых. Гэта камбінаты і заводы з найбольшай канцэнтрацыяй выручкі і завершаным цыклам вытворчасці: ад поля да прылаўка. Галоўная мэта — нарошчванне аб'ёмаў сельскагаспадарчай прадукцыі, каб у выніку цалкам загрузіць вытворчыя магутнасці перапрацоўваючых прадпрыемстваў. У выніку аб'яднання агульная плошча сельгасугоддзяў інтэграцыйных структур — 769 тысяч гектараў, або 62 працэнты ад усёй іх колькасці, у тым ліку плошча ворнай зямлі — 494 тысячы гектараў. Колькасць буйной рагатай жывёлы — 347 тысяч галоў (66 працэнтаў ад абласной), свіней — 155 тысяч (37), птушкі — 1,8 мільёна (28). Колькасць працуючых у аграпрамысловых аб'яднаннях — 30,8 тысячы чалавек.

Рана рабіць высновы

Фактычна ўказ пачаў працаваць з красавіка — мая 2020 года. Усе юрыдычныя моманты па стварэнні інтэграцыйных структур цалкам завершаны 27 жніўня. Таму часу, калі сельгасарганізацыі сапраўды працавалі ў новых умовах, прайшло не так ужо шмат — крыху больш за паўгода. Між тым для аб'ектыўнай ацэнкі працы АПК вобласці неабходны хаця б год.

Прамежкавыя вынікі эфектыўнасці АПК Віцебскай вобласці ў рамках Указа № 70 на пасяджэнні Віцебскага аблвыканкама абмеркавалі старшыня Палаты прадстаўнікоў Уладзімір Андрэйчанка, намеснік Кіраўніка Адміністрацыі Прэзідэнта Дзмітрый Крутой, намеснік Прэм'ер-міністра Аляксандр Субоцін, старшыня Пастаяннай камісіі Савета Рэспублікі па рэгіянальнай палітыцы і мясцовым самакіраванні Міхаіл Русы, міністр сельскай гаспадаркі і харчавання Іван Крупко, кіраўнікі іншых міністэрстваў і ведамстваў.

Як падзяліўся па выніках пасяджэння Аляксандр Субоцін, для аб'ектыўнай ацэнкі работы АПК Віцебскай вобласці неабходны хаця б год:

— Для дакладнага аналізу неабходны хаця б год. Разам з тым ужо за мінулы перыяд рэгіёну ўдалося дасягнуць пэўных вынікаў, хоць працы трэба яшчэ шмат. Усе паказчыкі крыху выраслі. Добра спрацавалі раслінаводства, жывёлагадоўля. Ёсць і праблемы: не выкананы асноўныя індыкатары (паказчыкі прыбытку, выручкі і г.д.). Больш пільнай увагі патрабуюць пытанні, звязаныя з кадравай палітыкай і кіравальнасцю інтэграцыйных структур, сінхранізацыяй іх дзейнасці як унутры, так і паміж сабой. Не хапае фінансавых патокаў, каб увесь механізм запрацаваў больш інтэнсіўна.

Значнасць апошняга фактару адзначыў старшыня аблвыканкама Мікалай Шарснёў. Разам з тым падкрэсліў, што яшчэ на этапе падрыхтоўкі нарматыўнай базы на выкананне ўказа вызначаны пералікі арганізацый, заключана 135 дагавораў аб аграпрамысловым аб'яднанні, сфарміраваны сыравінныя зоны. Праведзена інвентарызацыя актываў і абавязацельстваў. Рэструктурызавана 72 працэнты доўгавых абавязацельстваў прадпрыемстваў аграпрамысловых аб'яднанняў (АПА) на суму 2,4 мільярда рублёў.

Пры гэтым прыняцце нормаў і ўказа не паўплывала на вынікі вытворчай дзейнасці. За час правядзення рэструктурызацыі праца з крэдыторамі вялася да 1 верасня 2020 года, з банкамі — да 1 сакавіка 2021-га. Асноўныя віды сельскагаспадарчых работ: веснавыя палявыя, нарыхтоўка кармоў, уборка ўраджаю, сяўба азімых — былі завершаны без прэферэнцый, прадастаўленых указам. Дзякуючы дакументу толькі з'явілася магчымасць ачысціць рахункі, палепшыць плацежаздольнасць арганізацый, знізіць доўгавую нагрузку.

Трансфармацыя АПК Віцебскай вобласці пакуль у пачатку шляху. Упэўненасць у яго правільнасці ўсцешаюць наступныя вынікі. Так, тэмп росту валавой прадукцыі сельскай гаспадаркі за 2020 год — 105,2 працэнта, у тым ліку ў аграпрамысловых аб'яднаннях — 103. У жывёлагадоўлі выраблена 741 тысяча тон малака, тэмп да 2019-га — 103 працэнты. Валавы надой малака ў аграпрамысловых аб'яднаннях — 440 тысяч тон, прырост — 3 працэнты. Характэрны і наступны момант: за час рэалізацыі ўказа многія гаспадаркі палепшылі паказчыкі. Напрыклад, надоі выраслі ў Талачынскім райаграсэрвісе, «Коханава-АГРА», «Леанішэна» і інш. Больш высокай ураджайнасцю могуць пахваліцца сельгаспрадпрыемствы «Докшыцкі» і «Рыдамльскі». Палепшылася культура земляробства ў цэлым.

Сродкаў пакуль не хапае

На станоўчых зменах, звязаных з працай у складзе новых структур, акцэнтаваў увагу кіраўнік Аршанскага аграпрамысловага аб'яднання Максім Бакураў:

— У складзе нашага аграхолдынг 4 перапрацоўваючыя прадпрыемствы, 25 сельскагаспадарчых, адно па захоўванні збожжа з 34 аб'ектамі гандлёвай сеткі, 2 райаграсэрвісы і Аршанская птушкафабрыка. Перш за ўсё мы імкнуліся забяспечыць устойлівую працу аб'яднання і на гэтай аснове павысіць узровень жыцця работнікаў. У саюзе з перапрацоўшчыкамі ў прадпрыемстваў з'явілася магчымасць захаваць калектывы, працоўныя месцы, забяспечыць занятасць каля тысячы чалавек, а таксама вытворчую базу, на аснове якой можна развівацца далей.

І ў пацвярджэнне сваіх слоў прывёў наступны факт: з кастрычніка 2020 года прадпрыемствы Аршанскага аб'яднання не маюць запазычанасці па абавязковых адлічэннях у Фонд сацыяльнай абароны насельніцтва і выплаце заработнай платы. Палепшыўся і агульны фінансавы стан прадпрыемстваў. Разам з гэтым асноўным стрымліваючым фактарам дынамікі развіцця Максім Бакураў лічыць недахоп сродкаў, неабходных для рэканструкцыі жывёлагадоўчых памяшканняў, ферм і набыцця сельскагаспадарчай тэхнікі. Яркі таму прыклад — філіял «СГЦ «Задняпроўскі» Аршанскага КХП. Цяпер гэта самае праблемнае прадпрыемства аграхолдынг, што абумоўлена высокай ступенню зносу яго свінагадоўчага комплексу. Аб'екту ўжо 36 гадоў, што цягне мноства спадарожных праблем: высокая энергетычная складнік у сабекошце прадукцыі, нізкі ўзровень прадукцыйнасці і г.д. Выдаткі ў свінагадоўлі не перакрываюцца прыбытковай працай у раслінаводстве і вытворчасці малака.

Плани на будучыню

Віцебшчына імкнецца стварыць максімальна прывабныя ўмовы для працы ў аграрным сектары, павысіць прэстыж галіны і пераламіць сітуацыю з кадравым дэфіцытам. Як і раней, адной з дамінант будзе паляпшэнне інфраструктуры на вёсцы, а таксама матэрыяльнае стымуляванне работнікаў. Акрамя таго, далейшае развіццё сельскагаспадарчай галіны рэгіён звязвае з развіццём буйнатаварнай вытворчасці, рэканструкцыяй старых і ўзвядзеннем новых жывёлагадоўчых аб'ектаў, абнаўленнем парку сельскагаспадарчай тэхнікі, высокая зношанасць якога стрымлівае магчымасці аграрыяў рэгіёну.

— Сістэмныя рашэнні наяўных праблем дазволяць аграпрамысловаму комплексу вобласці выйсці на якасна новы ўзровень, забяспечаць устойлівае развіццё і створаць спрыяльныя ўмовы для далейшага развіцця вытворчасці і экспарту найважнейшых відаў сельскагаспадарчай прадукцыі і прадуктаў харчавання, а таксама дазволяць стварыць у сельскай гаспадарцы новыя працоўныя месцы, павысяць прадукцыйнасць працы і рост заработнай платы,— перакананы Мікалай Шарснёў.

Крыніца: http://vitebsk-region.gov.by/