Экстрэмізм і тэрарызм з'яўляюцца пагрозай нацыянальнай бяспецы дзяржавы.
Экстрэмізм і тэрарызм з'яўляюцца пагрозай нацыянальнай бяспецы дзяржавы.
Экстрэмізм (экстрэмісцкая дзейнасць) – дзейнасць грамадзян Рэспублікі Беларусь, замежных грамадзян або асоб без грамадзянства, альбо палітычных партый, прафесійных саюзаў, іншых грамадскіх аб'яднанняў, рэлігійных і іншых арганізацый (у тым ліку і міжнародных) і іх прадстаўніцтваў фарміраванняў і індывідуальных прадпрымальнікаў па планаванні, арганізацыі, падрыхтоўцы і здзяйсненні замахаў на незалежнасць, тэрытарыяльную цэласнасць, суверэнітэт, асновы канстытуцыйнага ладу, грамадскую бяспеку шляхам:
- гвалтоўнага змянення канстытуцыйнага ладу і (або) тэрытарыяльнай цэласнасці Рэспублікі Беларусь;
- захопу або ўтрымання дзяржаўнай улады неканстытуцыйным шляхам;
- стварэння экстрэмісцкага фарміравання або ўдзелу ў ім;
- садзейнічання ажыццяўленню экстрэмісцкай дзейнасці, праходжання навучання або іншай падрыхтоўкі для ўдзелу ў такой дзейнасці;
- распаўсюджвання ў гэтых мэтах загадзя ілжывых звестак аб палітычным, эканамічным, сацыяльным, ваенным або міжнародным становішчы Рэспублікі Беларусь;
- абразы ў гэтых мэтах прадстаўніка ўлады ў сувязі з выкананнем ім службовых абавязкаў, дыскрэдытацыі органаў дзяржаўнай улады і кіравання;
- стварэння ў такіх мэтах незаконнага ўзброенага фарміравання;
- ажыццяўлення тэрарыстычнай дзейнасці;
- распальвання расавай, нацыянальнай, рэлігійнай альбо іншай варожасці або розні ў дачыненні да сацыяльнай групы, у тым ліку здзяйсненне ў указаных мэтах проціпраўных дзеянняў супраць грамадскага парадку і грамадскай маральнасці, парадку кіравання, жыцця і здароўя, асабістай свабоды, гонару, годнасці асобы, маёмасці;
- арганізацыі і ажыццяўлення масавых беспарадкаў, актаў вандалізму, фінансавання экстрэмісцкай дзейнасці, публічных заклікаў да арганізацыі або правядзення ў указаных мэтах незаконных сходу, вулічнага шэсця, мітынгаў, пікетавання і г.д.
Экстрэмісцкія матэрыялы – якія выкарыстоўваюцца ў мэтах ажыццяўлення экстрэмісцкай дзейнасці або яе прапаганды, закліках да экстрэмісцкай дзейнасці і дзеянняў сцягі, гімны, свастыкі, эмблемы, сімвалы, лагатыпы, вымпелы, графіці, свастыкі, значкі і іншыя адметныя знакі.
Згодна
арт.19.11 КоАП Рэспублікі Беларусь распаўсюджванне інфармацыйнай прадукцыі, якая змяшчае заклікі да экстрэмісцкай дзейнасці або прапагандуе такую дзейнасць, а роўна выраб, захоўванне, перавозка з мэтай распаўсюджвання такой інфармацыйнай прадукцыі цякуць накладаннем штрафу ў памеры да 20 б.в. з канфіскацыяй прадмета адміністрацыйнага правапарушэння, штраф на ІП - ад 20 да 50 б.в., юрыдычная асоба – ад 50 да 200 б.в. з канфіскацыяй прадмета адміністрацыйнага правапарушэння.
Крымінальная адказнасць наступае за распальванне расавай, нацыянальнай, рэлігійнай або сацыяльнай варожасці або розні (арт.130 КК).
Так, у адпаведнасці з ч.1 арт.130 КК наўмысныя дзеянні, накіраваныя на распальванне расавай, нацыянальнай альбо іншай сацыяльнай варожасці або розні па прыкмеце расавай, нацыянальнай, рэлігійнай, моўнай або іншай сацыяльнай прыналежнасці караюцца штрафам, арыштам, абмежаваннем волі да 5 гадоў або пазбаўленнем волі на той жа тэрмін.
Тыя ж дзеянні, злучаныя з гвалтам або здзейсненыя асобай з выкарыстаннем сваіх службовых паўнамоцтваў, караюцца пазбаўленнем волі на тэрмін ад 3-х да 10 гадоў (ч.2 арт.130 КК).
У выпадку калі такія дзеянні здзейснены групай асоб, альбо пацягнулі па неасцярожнасці смерць чалавека – адказнасць наступае па ч.3 арт.130 і прадугледжвае да 12 гадоў пазбаўлення волі.
Артыкул 342 КК прадугледжвае адказнасць за арганізацыю і падрыхтоўку дзеянняў, якія груба парушаюць грамадскі парадак, альбо актыўны ўдзел у іх.
Так, згодна ч.1 арт.342 КК арганізацыя групавых дзеянняў, якія груба парушаюць грамадскі парадак і звязаны з відавочным непадпарадкаваннем законным патрабаванням прадстаўнікоў улады і пацягнулі парушэнне работы транспарту, прадпрыемстваў, устаноў або арганізацый, альбо актыўны ўдзел у такіх дзеяннях пры адсутнасці прыкмет больш цяжкага злачынства караюцца штрафам або арыштам, або абмежаваннем волі на тэрмін да 3-х гадоў або пазбаўленнем волі на той жа тэрмін.
Навучанне, іншая падрыхтоўка асоб для ўдзелу ў групавых дзеяннях, якія груба парушаюць грамадскі парадак, а роўна фінансаванне або іншае матэрыяльнае забеспячэнне такой дзейнасці пры адсутнасці прыкмет больш цяжкага злачынства пацягнуць адказнасць па ч.2 арт.342 КК і караюцца арыштам або пазбаўленнем волі на тэрмін да 2-х гадоў.
Артыкулам 361 КК прадугледжана адказнасць за заклікі да дзеянняў, накіраваных на прычыненне шкоды нацыянальнай бяспецы
Рэспублікі Беларусь. Санкцыя артыкула прадугледжвае пазбаўленне волі да 5 гадоў.Стварэнне экстрэмісцкага фарміравання (арт.361-1 КК) альбо кіраўніцтва такім фарміраваннем або структурным падраздзяленнем, што ўваходзіць у яго, караюцца абмежаваннем волі да 5 гадоў або пазбаўленнем волі ад 3-х да 7 гадоў (ч.1 артыкула).
Тыя ж дзеянні, учыненыя паўторна альбо службовай асобай, з выкарыстаннем сваіх службовых паўнамоцтваў, могуць пацягнуць абмежаванне волі ад 3-х да 5 гадоў або пазбаўленне волі на тэрмін ад 6 да 10 гадоў.
Фінансаванне дзейнасці экстрэмісцкага фарміравання караецца арыштам або абмежаваннем волі да 5 гадоў або пазбаўленнем волі на тэрмін ад 3-х да 6 гадоў (арт.361-2).
У мэтах прафілактыкі экстрэмізму мэтазгодна правядзенне мерапрыемстваў па фарміраванні прававой культуры ў моладзевым асяроддзі, выхаванне ў моладзі талерантнага светапогляду, цярплівага стаўлення да людзей, незале
арт. 289 КК за здзяйсненне акта тэрарызму – выбуху, падпалу, затаплення або іншых дзеянняў небяспечным для жыцця і здароўя людзей спосабам ці тых, што ствараюць небяспеку гібелі людзей, прычынення ім цялесных пашкоджанняў або наступлення іншых цяжкіх наступстваў у мэтах уздзеяння на прыняцце рашэнняў органамі ўлады або перашкоды палітычнай і іншай грамадскай дзейнасці, або запалохвання насельніцтва, або дэстабілізацыі грамадскага парадку прадугледжана адказнасць у выглядзе пазбаўлення волі ад 8 да 15 гадоў.
Тыя ж дзеянні, здзейсненыя паўторна або групай асоб па папярэдняй змове, або асобай, якая раней здзейсніла злачынствы, прадугледжаныя арт. арт. 124, 126, 290-1 - 290-5, ч.4 арт. 309, ч.3 арт. 311 і арт. 359 КК або спалучаныя з прычыненнем цяжкіх цялесных пашкоджанняў, караюцца пазбаўленнем волі ад 8 да 20 гадоў.
Пагроза здзяйсненнем акта
тэрарызму (арт.290 КК) караецца арыштам або абмежаваннем волі на тэрмін да 5 гадоў або пазбаўленнем волі на той жа тэрмін.
Тыя ж дзеянні, учыненыя паўторна, альбо групай асоб па папярэдняй змове, альбо якія пацягнулі прычыненне шкоды