Пры
падтрымцы Сусветнай арганізацыі аховы здароўя (далей – САЗ) штогод 28
верасня па ініцыятыве Глабальнага альянсу па кантролі шаленства праводзіцца
Сусветны дзень барацьбы супраць шаленства з мэтай прыцягнення ўвагі
грамадскасці да праблемы распаўсюджвання шаленства і яго наступстваў.
Па
ацэнцы экспертаў САЗ гэта захворванне рэгіструецца на тэрыторыях большасці
краін свету і штогод забірае жыцці 55 тысяч чалавек. Звыш 10 млн. чалавек у
свеце кожны год атрымліваюць розныя пашкоджанні ад жывёл і больш за 4 млн.
чалавек – антырабічную дапамогу.
Па выніках 8 месяцаў 2024 года ў Лепельскім раёне выпадкаў шаленства сярод
жывёл не зарэгістравана.
За
аналізуемы перыяд 2024 года колькасць тых, хто звярнуўся ў арганізацыі аховы
здароўя з нагоды ўкусаў жывёламі, засталася на ўзроўні аналагічнага перыяду
мінулага года. Усяго звярнулася 43 чалавекі.
Сярод
тых, хто звярнуўся, 14 чалавек (32,6%) ад бяздомных жывёл пацярпела, 29
чалавек (67,4%) пацярпела ад хатніх сабак і котак.
Усім
якія падлягалі быў прызначаны адпаведны курс прышчэпак.
Улік
хатніх жывёл праводзіцца жыллёва-камунальнымі прадпрыемствамі КУВП «Бароўка».
Зарэгістравана і імунізавана 898 сабак і 602 кошкі.
Шаленства – гэта небяспечнае захворванне.
Адзіным эфектыўным сродкам прафілактыкі з'яўляецца своечасовае аказанне
антырабічнай дапамогі асобам, пацярпелым ад кантакту з жывёлай. Аднак
эфектыўнасць праведзеных мерапрыемстваў напрамую залежыць ад своечасовага (на
працягу сутак) звароту за медыцынскай дапамогай. Адмова ад правядзення прышчэпак
або самавольнае перапыненне прышчэпачнага курса можа прывесці да сумных
наступстваў.
Небяспечныя
для чалавека не толькі ўкусы і драпіны, нанесеныя хворай або падазронай на шаленства
жывёлай, але і аслюненне пашкоджаных скурных пакроваў і слізістых абалонак.
У выпадках, калі кантакту з жывёлай пазбегнуць
не ўдалося, а менавіта пасля ўкусу, драпіны, аслюнення, нанесеных любой,
нават знешне здаровай жывёлай, неабходна:
· правесці
першасную апрацоўку месца кантакту – старанна прамыць пад струёй вады з мылам;
· пры
наяўнасці раны – пасля прамывання з мылам апрацаваць краёў раны 5% настойкай ёду;
· накласці
стэрыльную павязку і неадкладна звярнуцца ў медыцынскую ўстанову.
Толькі лекар (хірург, траўматолаг) ацэніць рызыку
магчымага заражэння вірусам шаленства і прызначыць пры неабходнасці курс
лячэбна-прафілактычнай вакцынацыі.
Вельмі
важна адначасова са зваротам да лекара прыняць (па магчымасці) меры ў
адносінах да жывёлы – яе неабходна ізаляваць і выклікаць спецыяліста
ветэрынарнай службы для агляду і арганізацыі назірання. За знешне здаровымі
дамашнімі жывёламі (сабакам або кошкай) усталёўваецца ветэрынарнае
назіранне, тэрмін якога складае 10 дзён з моманту кантакту, паколькі
перыяд заразлівасці ў жывёл наступае за 3-10 дзён да з'яўлення
клінічных прыкмет і доўжыцца ўвесь перыяд захворвання.
Прышчэпачны
курс, з улікам вынікаў назірання за хатняй жывёлай (сабакам або кошкай), можа
быць скарочаны па рашэнні лекара, калі жывёла за перыяд
назірання засталося здаровым.
Для прафілактыкі
заражэння шаленствам усе людзі, якія часта кантактуюць з дзікімі або
бяздомнымі хатнімі жывёламі, павінны прайсці вакцынацыю супраць шаленства ў
паліклініцы па месцы жыхарства. Прышчэпка ад шаленства неабходна паляўнічым,
работнiкам жывёлагадоўчых гаспадарак, егерам, заводчыкам сабак, ветэрынарам і
г.п.
Як засцерагчы сябе і сваіх
дзяцей ад шаленства?
Практычна любы
чалавек мае рызыку заражэння шаленствам, таму варта ведаць асноўныя
правілы, выкананне якіх дапаможа пазбегнуць шаленства:
1. Не набліжайцеся і не гладзьце бяздомных жывёл. Жывёла
можа быць заразным яшчэ да з'яўлення першых прыкмет шаленства, калі яно
выглядае цалкам здаровым. Нават маленькі бяскрыўдны кацяня можа стаць
носьбітам шаленства.
2. Не дазваляйце сваім дзецям набліжацца да бяздомных жывёл.
Растлумачце, што калі дзіцяці выпадкова ўкусіць або падрапае бяздомная жывёла,
яму неабходна як мага хутчэй паведаміць пра гэта каму-небудзь з бацькоў.
3. Калі ў вас ёсць хатнія жывёлы, абавязкова вакцынуйце іх
ад шаленства.
4. Смецце вакол вашага дома з'яўляецца прынадай для дзікіх і
бяздомных жывёл, якія з'яўляюцца патэнцыйнымі носьбітамі шаленства.
Захоўвайце чысціню і трымайце смеццевыя бакі на вуліцы закрытымі.
5. Не пакідайце сваіх хатніх жывёл без нагляду. Яны могуць
быць атакаваны хворым жывёлам.
6. Абавязкова пракансультуйцеся ў ветэрынара, калі ваш гадаванец
стаў паводзіць сябе неадэкватна.
Ваша здароўе ў Вашых руках. Беражыце сябе і
сваіх блізкіх!
Урач-эпідэміёлаг
Н. Паборцава