Прэзідэнт Беларусі Аляксандр Лукашэнка з 28 лютага па 2 сакавіка здзейсніў дзяржаўны візіт у Кітайскую Народную Рэспубліку. Гэта найвышэйшы пратакольны статус замежных візітаў, паведамляе БЕЛТА.
У Пекіне кіраўніка беларускай дзяржавы сустракалі з улікам усіх асаблівасцей не толькі дыпламатычнага пратаколу, але і сяброўскіх адносін паміж краінамі, асаблівага ўзроўню адносін усепагоднага і ўсебаковага стратэгічнага партнёрства, пра якое яшчэ ў верасні 2022 года дамовіліся лідары Беларусі і Кітая.
Дзяржаўныя гімны, ганаровая варта, беларускія сцягі на вуліцах Пекіна, прадстаўнічы картэж у суправаджэнні матацыклістаў і многія іншыя тонкасці сведчылі пра асаблівы статус гэтага візіту. У Кітаі са старажытных часоў надаюць велізарную ўвагу дзелавому этыкету і пратаколу, а таму выпадковасцей у гэтай справе быць не можа.
Але галоўным усё ж было не гэта, а, як адзначыў на перамовах з Аляксандрам Лукашэнкам Старшыня КНР Сі Цзіньпін, неабходнасць напоўніць зместам новы статус двухбаковых адносін. "Мяне з спадаром Прэзідэнтам аб'ядноўвае агульнае імкненне да развіцця кітайска-беларускіх адносін. Мы сябруем ужо не першы год. У нас трывалая неразбуральная дружба. Ва ўмовах нестабільнасці і турбулентнасці міжнароднай абстаноўкі Кітай актыўна настроены на працяг сумеснх намаганняў з Беларуссю па ўмацаванні палітычнага ўзаемадаверу і практычнага супрацоўніцтва ў інтарэсах дынамічнага, здаровага і ўстойлівага развіцця двухбаковых адносін", - заявіў ён.
ВІЗІТ У АСАБЛІВЫ ЧАС
Цяперашні візіт Прэзідэнта Беларусі ў КНР мае гістарычнае значэнне. Дарэчы, ён 13-ы па ліку на пасадзе кіраўніка дзяржавы, і з цяперашнім Старшынёй КНР Сі Цзіньпінам Аляксандр Лукашэнка таксама сустракаўся ўжо 13-ы раз. І ў Кітаі гэтая лічба не выклікае ніякіх адмоўных канатацый. Наадварот, як удалося даведацца ў кітаеведаў, лік удалы і высакародны, чаму ёсць шмат прыкладаў у культуры гэтай краіны
Варта асобна адзначыць, што візіт прайшоў у перыяд важных палітычных падзей у самім Кітаі, а таксама на фоне складанага перыяду геапалітычнай трансфармацыі на планеце. Пры гэтым важна разумець, што Кітай ужо стаў адным з асноўных полюсаў шматпалярнай прылады свету, а таму ад яго ўнутранай устойлівасці і стабільнага развіцця многае залежыць у глабальным маштабе.
На гэта ў тым ліку звярнуў увагу Аляксандр Лукашэнка ў пачатку сваіх чатырохгадзінных перамоваў з Сі Цзіньпінам. "Паважаны Старшыня, дарагі сябар беларускага народа. Перш за ўсё ў чарговы раз хачу павіншаваць цябе з найвялікшым даверам кітайскага народа. У сваім віншаванні ад імя Прэзідэнта Беларусі, маёй сям'і я шчыра выказаўся аб тым, што мы вельмі перажывалі за поспех чарговага з'езда Камуністычнай партыі Кітая. Мы вельмі хваляваліся. Хоць можна было і не хвалявацца. Але, тым не менш, за сяброў заўсёды хвалюешся. І я хачу ад імя беларускага народа, ад сваёй невялікай сям'і, сябе асабіста павіншаваць майго сябра Сі Цзіньпіна з абраннем Старшынёй КНР", - сказаў кіраўнік дзяржавы.
Але гэта яшчэ не ўсё. Літаральна на днях у Пекіне пачнуць працу штогадовыя сесіі Усекітайскага сходу народных прадстаўнікоў і кансультатыўнай рады. Гэта важныя палітычныя падзеі ў Кітаі, падчас якіх будуць прымацца кадравыя рашэнні, фарміравацца каманда для далейшай рэалізацыі планаў па стратэгічным развіцці КНР і дасягненні пастаўленых мэт. "Гэта бывае рэдка. І гэта (арганізацыя дзяржаўнага візіту ў дадзены перыяд. - Заўв. БЕЛТА) толькі падкрэслівае важнасць і значнасць дружбы і сяброўскага размяшчэння перш за ўсё двух лідараў - Аляксандра Лукашэнкі і Сі Цзіньпіна", - адзначыў у інтэрв'ю журналістам першы віцэ-прэм'ер беларускага ўрада Мікалай Снопкоў.
НЕМАГЧЫМАЕ МАГЧЫМА
Афіцыйным перамовам паміж кіраўнікамі дзяржаў у Пекіне папярэднічалі змястоўныя сустрэчы Аляксандра Лукашэнкі з прадстаўнікамі вышэйшага кіраўніцтва КНР.
Спачатку - з Прэм'ерам Дзяржсавета КНР Лі Кэцянам. Аляксандр Лукашэнка нагадаў, што ў свой час менавіта ў Кітаі пераймалі вопыт па цэлым шэрагу напрамкаў, у першую чаргу ў пытанні стварэння свабодных эканамічных зон. "Мы ўсё лепшае (30 гадоў таму пачалі гэты працэс) пераймалі ў вас. Мы шмат зрабілі з тых часоў. І жамчужынай, вянком нашых адносін стаў (індустрыяльны парк. - Заўв. БЕЛТА) "Вялікі камень" - буйны міжнародны праект, які мы са Старшынёй КНР Сі Цзіньпінам адкрылі пад Мінскам, - сказаў кіраўнік дзяржавы. - Тады я сказаў, што мы ніколі не застанемся ў даўгу перад вялікім кітайскім народам. Так было заўсёды ў гісторыі нашага народа. Я працаваў з трыма старшынямі КНР: Цзян Цзэмінем, Ху Цзіньтаа і цяперашнім - Сі Цзіньпінам".
Аляксандр Лукашэнка падкрэсліў, што пры непасрэдным удзеле Лі Кэцяна бакі дасягнулі практычна немагчымага. Раней бакі марылі аб $5 млрд тавараабароту. Сёння ж гэты паказчык ужо практычна дасягнуў $6 млрд і працягвае расці.
"У нас няма закрытых тэм для супрацоўніцтва. Мы супрацоўнічаем па ўсіх напрамках. І, самае галоўнае, мы ніколі не ставілі перад сабой задачу, каб сябраваць і працаваць супраць трэціх краін, каго б то ні было. Мы робім усё ў інтарэсах сваіх народаў - беларускага і кітайскага. Так будзе і надалей", - запэўніў беларускі лідар.
Аляксандр Лукашэнка пажадаў поспехаў у развіцці Кітая, бо гэта важна ў тым ліку і для Беларусі. "Будзе моцным Кітай - будзе моцнай і будзе развівацца і наша Беларусь. У нас прапаноў шмат, планаў вельмі шмат, якія будуць выгадны і Беларусі, і Кітаю. У вас ёсць у цэнтры Еўропы мірная, спакойная Беларусь. Давайце разам будзем інтэнсіфікаваць нашы адносіны на карысць нашых народаў. Там няма закрытых тэм для вас, няма закрытых рэгіёнаў. Прыязджайце, будзем супрацоўнічаць. Наша дружба стала ўсепагоднай, усёабдымнай. І ў гэтым ключы мы гатовы дзейнічаць і ісці насустрач кітайскаму народу", - запэўніў беларускі лідар.
Кітай традыцыйна ўваходзіць у тройку гандлёвых партнёраў Беларусі. За 2022 год таваразварот Беларусі і Кітая склаў $5,79 млрд (больш за 113% да ўзроўню 2021 года). Экспарт тавараў склаў $1,61 млрд, імпарт - $4,18 млрд.
Пасля сустрэчы з Лі Кэцянам Аляксандр Лукашэнка на цэнтральнай у Пекіне плошчы Цяньаньмэнь усклаў вянок да Помніка народным героям. Гэта не толькі традыцыя, але і важная частка дзяржаўнага візіту. Захаванне гістарычнай памяці важна ў тым ліку і для Кітая, і краіна шануе сваіх герояў, якія аддалі жыццё ў рэвалюцыйнай барацьбе.
Прыярытэт у палітыцы
Яшчэ адна важная сустрэча - са Старшынёй Пастаяннага камітэта Усекітайскага сходу народных прадстаўнікоў Лі Чжаньшу. Тут Аляксандр Лукашэнка згадаў і пра змены ў Канстытуцыю Беларусі, у адпаведнасці з якімі Усебеларускаму народнаму сходу быў нададзены канстытуцыйны статус. У свеце няма аналагаў гэтай структуры, але, як адзначыў Прэзідэнт, яна падобная да Усекітайскага сходу народных прадстаўнікоў.
"Пашырэнне кантактаў з Кітаем для нас – прыярытэт у знешняй палітыцы. Дзякуючы сумесным намаганням паняцце ўсебаковага стратэгічнага партнёрства набыло асаблівае значэнне ў адносінах паміж Беларуссю і КНР. Сёння Мінск і Пекін працягваюць умацоўваць канструктыўны палітычны дыялог, паспяхова развіваць эканамічнае ўзаемадзеянне і пашыраць рэгіянальныя сувязі", - заявіў кіраўнік дзяржавы.
Аляксандр Лукашэнка падкрэсліў, што ўсепагодны характар двухбаковага супрацоўніцтва дазваляе Беларусі і Кітаю рухацца далей. "Мы гатовыя і надалей прыкладаць неабходныя намаганні для плённага развіцця нашага партнёрства", - сказаў ён.
Аляксандр Лукашэнка таксама заявіў аб блізкасці поглядаў Беларусі і Кітая па пытанні шматпалярнага сусветпарадку. "Кітай стаў глабальнай дзяржавай. Без Кітая сёння немагчыма вырашыць ні адно пытанне на нашай планеце. Кітай - прыхільнік шматпалярнага свету. Такім жа чынам дзейнічаем і мы. І наогул палітыка як унутры Кітая, так і ўнутры Беларусі падобная. Міжнародны парадак дня намі цалкам падтрымліваецца. Мы дзейнічаем у адным ключы", - сказаў беларускі лідар.
Ён асабліва адзначыў, што нядаўнія прапановы Старшыні КНР аб мірным развіцці на планеце, недапушчэнні санкцый, развіцці добрасуседства і ўзаемавыгадным супрацоўніцтве цалкам супадаюць з палітыкай Беларусі.
"Мы вельмі высока цэнім цеснае стратэгічнае супрацоўніцтва з вашай краінай на міжнароднай арэне. Нашы краіны нязменна аказваюць падтрымку адна адной па важных ключавых пытаннях сусветнага парадку дня. Мы асуджаем дзеянні, накіраваныя на ўзмацненне напружанасці вакол Тайваня. Беларусь заўсёды прытрымлівалася прынцыпу "Адзінага Кітая", выступала за мірнае вырашэнне і катэгарычна супраць умяшання замежных дзяржаў ва ўнутраныя справы КНР. Мінск падтрымліваў і будзе падтрымліваць Пекін па ўсіх адчувальных пытаннях. У тым ліку па Сіньцзяне, Паўднёва-Кітайскім моры, Ганконгу і Тайвані", - запэўніў беларускі лідар.
Аляксандр Лукашэнка таксама асабліва адзначыў, што міжпарламенцкія кантакты з'яўляюцца значным фактарам развіцця беларуска-кітайскіх адносін.
СУМЕСНЫЯ ІНІЦЫЯТЫВЫ
На перамовах з Сі Цзіньпінам кіраўнік беларускай дзяржавы заявіў аб падтрымцы ініцыятыў Кітая ў галіне міжнароднай бяспекі і па тэматыцы развіцця.
"Сустрэча праходзіць у вельмі няпросты час, які патрабуе новых нестандартных падыходаў і адказных палітычных рашэнняў. Яны павінны быць накіраваны перш за ўсё на недапушчэнне скочвання да глабальнага процістаяння, у якім не будзе пераможцаў. Вы пра гэта выразна, адназначна, пунктуальна нядаўна заявілі, звяртаючыся да сусветнай супольнасці. Менавіта таму Беларусь актыўна выступае з прапановамі аб міры, усецалка падтрымлівае вылучаную вамі ініцыятыву аб міжнароднай бяспецы", - заявіў беларускі лідар.
Аляксандр Лукашэнка адзначыў, што з беларускім бачаннем таксама цалкам супадае ініцыятыва Сі Цзіньпіна па тэматыцы развіцця. "Мы адразу ж далучыліся да механізмаў па яе прасоўванні і гатовы да сумеснай падрыхтоўкі і рэалізацыі праектаў у Беларусі", - сказаў ён.
Ініцыятыва ў галіне глабальнага развіцця, накіраваная на садзейнічанне краінам, што развіваюцца, праз праекты тэхнічнай дапамогі, якія фінансуюцца Кітаем, была абвешчана Сі Цзіньпінам у верасні 2021 года ў выступленні на Генеральнай Асамблеі ААН. Пекін утварыў Групу сяброў у падтрымку ініцыятывы, у якой на сённяшні дзень складаюцца каля 60 дзяржаў - членаў ААН. Беларусь у ліку першых увайшла ў склад групы.
Ініцыятыва ў галіне глабальнай бяспекі была вылучана Старшынёй КНР у красавіку 2022 года на адкрыцці Бааоскага азіяцкага форуму. Аснову ініцыятывы складаюць цвёрдае адстойванне аўтарытэту і статусу ААН, сумесная практыка па-сапраўднаму шматбаковага падыходу, каардынацыя намаганняў па ліквідацыі пагроз бяспецы як у традыцыйных, так і ў нетрадыцыйных галінах, сумеснай праца па ўдасканаленні глабальнай сістэмы кіравання бяспекай, імкненне да стварэння новых рамак рэгіянальнай бяспекі. Ініцыятыва супадае з беларускім бачаннем абстаноўкі на сусветнай арэне, а таксама ініцыятывамі аб аднаўленні шырокага міжнароднага дыялогу па ўмацаванні мер даверу, бяспекі і супрацоўніцтва ў Еўропе.
ВЯЛІЗНЫ ПАТЭНЦЫЯЛ
Ствараць сумесныя прадпрыемствы і развіваць кааперацыю. Такую прапанову агучыў Аляксандр Лукашэнка на адкрытай для прэсы частцы перамоваў са Старшынёй КНР.
"Мы вельмі зацікаўлены ва ўмацаванні супрацоўніцтва з Кітаем у галіне тэхналагічнага развіцця, уключаючы стварэнне супольных вытворчасцей, мадэрнізацыю беларускіх прадпрыемстваў з укараненнем сучасных кітайскіх тэхналогій, прасоўванне тавараў і паслуг на рынкі трэціх краін", - сказаў беларускі лідар.
Ён адзначыў, што патэнцыял двухбаковых праектаў велізарны. "Нашы вытворцы зацікаўлены ў вывучэнні кампетэнцый і тэхналогій кітайскіх кампаній у фарміраванні кампанентнай базы, выпуску рухавікоў, трансмісій, мастоў і іншых агрэгатаў. Прапаную стварыць супольныя прадпрыемствы ў галіне станкабудавання, электратранспарту, вытворчасці дэталяў для сельскагаспадарчай тэхнікі як у Беларусі, так і ў Кітаі. Кааперацыя дапаможа павысіць канкурэнтаздольнасць прадукцыі", - падкрэсліў Аляксандр Лукашэнка.
На перамовах Прэзідэнт агучыў і шэраг іншых прапаноў, якія ідуць у рэчышчы супольнай працы ў галіне сацыяльна-эканамічнага развіцця і мадэрнізацыі.
НОВАЯ ЭПОХА
Лідары краін як на перамовах у шырокім, так і ў вузкім складах мелі зносіны значна даўжэй за запланаваны час, што відавочна сведчыць аб узаемнай зацікаўленасці ў вырашэнні пытанняў, якія стаяць на парадку дня, і нацэленасці на вынік.
У прысутнасці кіраўнікоў дзяржаў быў падпісаны маштабны пакет дакументаў аб супрацоўніцтве ў розных сферах. Пад асноўным подпісы паставілі асабіста Аляксандр Лукашэнка і Сі Цзіньпін. Гэта супольная заява аб далейшым развіцці ўзорных адносін усепагоднага і ўсебаковага стратэгічнага партнёрства Беларусі і КНР у новую эпоху.
Бакі прыйшлі да адзінага меркавання, што павышэнне статусу двухбаковых адносін да ўзроўню ўсепагоднага і ўсебаковага стратэгічнага партнёрства з'яўляецца знакавай падзеяй. Двухбаковыя адносіны зрабілі гістарычны скачок наперад і сталі ўзорам міжнародных адносін новага тыпу. У сувязі з гэтым у заяве кіраўнікоў дзяржаў былі азначаны напрамкі супрацоўніцтва на перспектыву. "Гэта найважнейшы палітычны дакумент, які падкрэслівае тое, што ў гэтай складанай сітуацыі Кітай з намі, і мы не падводзім Кітай", - заявіў журналістам Мікалай Снапкоў.
"Асабістыя зносіны кіраўнікоў дзяржаў заўсёды надаюць магутны імпульс развіццю двухбаковых адносін ва ўсіх без выключэння галінах. Гэта адбілася і падчас гэтага візіту ў выглядзе падпісання вялікага пакета двухбаковых дамоўленасцей і пагадненняў. Падпісана 27 міжурадавых, міждзяржаўных і міжрэгіянальных пагадненняў, каля 8 камерцыйных кантрактаў у розных галінах - прамысловай і сельскагаспадарчай дзейнасці. І гэта яшчэ не мяжа. Таму што праца працягваецца. І мы разлічваем, што гэты пакет будзе павялічаны", - расказаў журналістам кіраўнік МЗС Беларусі Сяргей Алейнік раніцай 2 сакавіка ў Пекіне.
Дакументы датычацца развіцця супрацоўніцтва ў самых розных сферах, уключаючы інвестыцыі, сельскую гаспадарку, пастаўкі харчавання, ахову здароўя, будаўніцтва, прамысловасць, навукова-тэхнічнае супрацоўніцтва, спорт, турызм і медыя.
Акрамя таго, вялікі блок падпісаных дакументаў у рамках дзяржвізіту Аляксандра Лукашэнкі ў Кітай датычыцца міжрэгіянальнага супрацоўніцтва, фінансаў, банкаўскай сферы, інфармацыйнага забеспячэння гандлю і супрацоўніцтва па лініі арганізацыі Чырвонага Крыжа.
Як расказаў Мікалай Снопкоў, у цэлым падпісаны блок магутнейшых дакументаў, якія на найбліжэйшыя 5-10 гадоў створаць канструкцыю ўзаемаадносін дзвюх краін.
Ён асабліва падкрэсліў, што бакі выйшлі на фінішную прамую па пагадненні аб гандлі паслугамі і ажыццяўленні інвестыцый. Праца над ім вялася на працягу трох гадоў. "Гэта фактычна зона свабоднага гандлю ў паслугах і інвестыцыях. Гэта значыць, што не будзе бар'ераў. Прыкладна, па міжнародным вопыце, гэта плюс 12,5% у гандлі паслугамі і плюс 30% у інвестыцыях. Гэта калі па-простаму. Але дакумент глыбокі і магутны. Самае важнае, што няма бар'ераў. А мы ўсе ведаем, што фактычна ў вытворчасці тавару 80% - гэта паслугі", - заявіў першы віцэ-прэм'ер.
Яшчэ адзін найважнейшы дакумент стратэгічнага характару - комплексная стратэгія сумеснай прамысловай развіцця. Гэта значыць, Кітай гатовы дзяліцца з Беларуссю тэхналогіямі вытворчасці прамысловай прадукцыі. Гэта найважнейшы элемент будучага тэхналагічнага развіцця з улікам таго, што Кітай сёння - перадавая тэхналагічная краіна.
Крайне важны таксама пакет дакументаў па паглыбленні ўзаемадзеяння з рэгіёнамі Кітая. Па радзе Сі Цзіньпіна на дадзеным этапе акцэнт будзе зроблены на супрацоўніцтве з трыма з іх. Гэта гарады Тыньцзінь, Ціндао і Чунцын. Прыярытэтныя інтарэсы тут ляжаць у галіне супрацоўніцтва ў лагістыцы, транзіце, электроннай камерцыі, медыцыне, выкарыстанні магчымасцей пляцоўкі зоны свабоднага гандлю ШАС.
Добрыя напрацоўкі ёсць і з кітайскімі партнёрамі ў сферах медыцыны і фармацэўтыкі, аўтамабілебудавання, ІКТ і плацежнай інфраструктуры.
БІЗНЕС-КАНТАКТЫ
У апошні дзень візіту, 2 сакавіка, Аляксандр Лукашэнка правёў сустрэчы з кіраўнікамі буйных кітайскіх карпарацый, на якіх абмяркоўваліся пытанні інвестыцый у розныя сферы і супрацоўніцтва ў аўтамабілебудаванні.
Кіраўнік дзяржавы, у тым ліку, сустрэўся са старшынёй праўлення карпарацыі "СІТІК Груп" Чжу Хэсинем. Ён падкрэсліў, што ў Беларусі ганарацца супрацоўніцтвам з адной з наймагутнейшых кампаній у свеце, якой з'яўляецца карпарацыя "СІТІК Груп". "Вельмі спадзяемся, што пасля гэтага візіту і перамоваў з вышэйшымі кіраўнікамі краіны, у тым ліку з маім добрым сябрам Сі Цзіньпінам, наша супрацоўніцтва будзе толькі пашырацца і ў нас не будзе ніякіх праблем у перспектыве з асваеннем новых праектаў, асабліва ў плане стварэння і будаўніцтва аб'ектаў вашай кампаніі, беларускіх аб'ектаў на тэрыторыі Беларусі", - сказаў кіраўнік дзяржавы.
Ён адзначыў, што агульны аб'ём укладанняў у будаўніцтва з удзелам "СІТІК Груп" на тэрыторыі Беларусі на дадзены момант складае $1,5 млрд.
Аляксандр Лукашэнка прапанаваў карпарацыі ў першую чаргу сканцэнтравацца на некалькіх напрамках працы ў Беларусі. Па-першае, на будаўніцтве горназдабыўнога камбіната. "Усё, аб чым вы гаварылі, што вы прасілі і патрабавалі, беларускі бок рэалізаваў", - адзначыў кіраўнік дзяржавы.
Другі напрамак - гэта працяг будаўніцтва і развіцця аб'ектаў Беларускай нацыянальнай біятэхналагічнай карпарацыі. Першыя этапы "БНБК-1" і "БНБК-2" паспяхова рэалізаваны з удзелам кітайскіх партнёраў. "Мы хацелі б працягнуць будаўніцтва біятэхналагічнага кластара, карпарацыі на тэрыторыі Беларусі яе трэцяй чаргой па глыбокай перапрацоўцы кукурузы і атрыманні вітамінаў і іншых прадуктаў. Вельмі на гэта спадзяемся. Ніякага адторгнуцця ў Сі Цзіньпіна па гэтым праекце не было. Таму што гэта знакавыя праекты", - сказаў Аляксандр Лукашэнка.
Аляксандр Лукашэнка падкрэсліў, што Беларусь і Кітай рэалізуюць шэраг такіх важных праектаў, як БНБК, вытворчасць "Джылі" і іншыя. "Гэта вельмі знакавыя праекты. Для ўсяго свету, для Еўропы. Мы разам з Кітаем гэтымі праектамі хочам паказаць, што супрацоўніцтва Беларусі і Кітая - гэта не проста гандаль і абмен таварамі. Гэта стварэнне высокатэхналагічных кампаній і карпарацый", - сказаў беларускі лідар.
Прэзідэнт адзначыў, што ёсць і некалькі іншых праектаў у галіне вытворчасці і перапрацоўкі сельгаспрадукцыі з перспектывай пастаўкі на кітайскі рынак. "У нас таксама няма абсалютна ніякага процідзеяння. Наадварот, вы атрымаеце ў гэтым плане, як і па папярэдніх праектах, сур'ёзную падтрымку з боку ўладаў Беларусі", - запэўніў беларускі лідар.
Тэму будаўніцтва "БНБК-3" па сваёй лініі ў Пекіне абмяркоўваў і міністр сельскай гаспадаркі і харчавання Ігар Брыло. Гэты праект прадугледжвае арганізацыю вытворчасці вітамінаў, амінакіслот, прадуктаў крухмальнай, глюкознай вытворчасці. Гэта дазволіць наладзіць выпуск прынцыпова новых як для Беларусі, так і для ўсіх краін СНД прадуктаў - вітамінаў (В2, В12, С) і новых відаў амінакіслот (валіна, лейцын, ізалейцын).
"У Кітаі з'явілася некалькі гадоў таму дзяржаўнае агенцтва па інвестыцыях, якое ўзяло на сябе ролю мадэратара ўсіх падобных інвестыцыйных праектаў. Мне ўдалося сустрэцца з кіраўніцтвам гэтага агенцтва. Больш за дзве гадзіны вялі перамовы, - адзначыў Ігар Брыло. - Іх хвалявала пытанне, куды будзе рэалізавана наша прадукцыя. У прыватнасці, вітаміны. Мы дэталёва расклалі па паліцах кожную краіну, куды Беларусь будзе прадаваць. Дамовіліся, што мы ім даём паўнавартасную інфармацыю з расшыфроўкай кожнага кілаграма, кожнай краіны. Вельмі вялікі пазітыўны настрой у мяне на тое, што "БНБК-3" у нашай краіне будзе будавацца. Гэта велізарныя інвестыцыі".
Яшчэ адна сустрэча Аляксандра Лукашэнкі - з кіраўніцтвам Першай кітайскай аўтамабільнай карпарацыі "ФАВ Груп". Гэта адзін са старэйшых і найбуйнейшых вытворцаў аўтамабіляў у Кітаі. Найбольш вядомыя брэнды карпарацыі - Hongqi (Хунцы - перакладаецца як "чырвоны сцяг") і Jiefang (Цзефан) легкавых аўтамабіляў і камерцыйных грузавікоў Кітая адпаведна. Лімузін серыі Hongqi L быў абраны ў якасці афіцыйнага аўтамабіля для буйных урачыстасцей і мерапрыемстваў у Кітаі. Дарэчы, менавіта аўтамабіль гэтай маркі быў прадастаўлены кітайскім бокам для выкарыстання ў картэжы Прэзідэнта Беларусі падчас дзяржвізіту ў КНР.
"Вы ведаеце, што мы надзвычай зацікаўлены ў развіцці аўтамабілебудавання ў Беларусі. Учора на перамовах з маім сябрам Сі Цзіньпінам я папрасіў яго, каб ён падтрымаў маю ініцыятыву па супрацоўніцтве з вашай кампаніяй. Ён мне сказаў, што падтрымлівае. Ён падкрэсліў: "Гэта дзяржаўная кампанія, я падтрымліваю кантакты спецыялістаў Беларусі з кампаніяй і, наколькі гэта неабходна для развіцця адносін, гатовы дапамагаць", - распавёў падрабязнасці перамоваў Прэзідэнт Беларусі.
"Наш інтарэс да вас вы ведаеце. Вы робіце добрыя аўтамабілі. Калі ў вас ёсць жаданне і імкненне працаваць у Беларусі - я да вашых паслуг. Я хацеў бы, каб мы стварылі сапраўдны аўтамабіль у Беларусі разам з вамі. І калі мы хочам атрымаць эфект і поспех, гэта трэба рабіць зараз, і вельмі хутка, калі вызваліліся тэрыторыі і рынкі для нашай будучай прадукцыі. У мяне адно пытанне: як вы глядзіце на гэта з улікам маёй і Сі Цзіньпіна падтрымкі?" - сказаў Аляксандр Лукашэнка.
Старшыня праўлення Першай аўтамабільнай імпартна-экспартнай карпарацыі, генеральны дырэктар па міжнародных сувязях Першай кітайскай аўтамабільнай карпарацыі Ян Даюн падзякаваў за сустрэчу і падкрэсліў наяўнасць вялікай увагі да развіцця супрацоўніцтва. "Мы будзем вельмі акуратна і ўважліва рэалізоўваць дадзены праект, які ўзгоднены паміж кіраўнікамі краін", - запэўніў ён.
ЭКАНАМІЧНЫ ЭФЕКТ
Сукупны эканамічны эфект ад беларуска-кітайскіх дамоўленасцей, дасягнутых і фармалізаваных падчас цяперашняга дзяржаўнага візіту Прэзідэнта Беларусі Аляксандра Лукашэнкі ў КНР, ацэньваецца больш чым у $3,5 млрд. "Сукупны эканамічны эфект ацэньваецца дзесьці ў раёне $3,56 млрд у эквіваленце. Гэта не будзе ў моманце, але ўсе дамоўленасці і працэсы, якія ідуць, у тым ліку тыя, якія былі вызначаны ў Самаркандзе (у верасні 2022 года. - Заўв. БЕЛТА), фарміруюць такую агульную лічбу", - паведаміў Мікалай Снопкоў.
Такім чынам, падпісаны пакет дакументаў адкрывае больш шырокія перспектывы для павелічэння названага эканамічнага эфекту ў агляднай і найбліжэйшай перспектыве.
Ёсць добрыя перспектывы і для развіцця гандлёвага супрацоўніцтва. "Мы ўсе ведаем пра тое, што $5,8 млрд - рэкордная лічба абароту 2022 года. Хачу сказаць з задавальненнем пра тое, што студзень і 14 дзён лютага гэтага года нам ужо даюць рост на 72% да мінулага года па экспарце. Мы, у прынцыпе, ужо выйшлі прыкладна на мільярд сумеснaга тавараабароту за паўтара месяца", - распавёў першы віцэ-прэм'ер.
Гэта падкрэслівае дынамізм і тую важнасць, якую надае Кітай у падтрымцы і развіцці супрацоўніцтва з Беларуссю. Такая дынаміка важная з пункту гледжання дыверсіфікацыі экспартных паставак.
НОВЫ МЕХАНІЗМ
Нягледзячы на тое, што мінулы 2022 год быў дастаткова складаны з пункту гледжання пандэміі і Кітай быў адносна зачынены, бакам удалося дамагчыся росту тавараабароту і экспарту беларускай прадукцыі. Па тэмпах росту экспарту ў Кітай Беларусь перамясцілася са 136-й на 38-ю пазіцыю, што з'яўляецца вельмі нядрэнным паказчыкам. "Гэта сведчыць пра тое, што сёння Кітай зацікаўлены купляць нашу прадукцыю, і Беларусь адпрацавала адпаведныя механізмы, акрэдытацыю нашых відаў прадукцыі для рэалізацыі на кітайскім рынку. Кітайскі спажывец выдатна ведае беларускія прадукты і з задавальненнем іх купляе. Сама Беларусь асацыюецца ў кітайскіх пакупнікоў з якаснымі і экалагічна чыстымі таварамі", - адзначыў у гутарцы з журналістамі пасол Беларусі ў Кітаі Юрый Сенько.
Беларусь і Кітай у цяперашні час выкарыстоўваюць новы механізм супрацоўніцтва ў гандлі, які добра сябе зарэкамендаваў па вопыце мінулага года. Як растлумачыў Мікалай Снопкаў, ён заключаецца ў экспартных і імпартных заяўках: "На 2023 год заяўка па экспарце $2,2 млрд. Гэта плюс $600 млн да 2022 года. Што характэрна, яны ажыццяўляюцца праз асацыяцыі. То бок кітайскія асацыяцыі па адпаведных таварных групах дапамагаюць нам прадаваць тавары. Другая частка - гэта імпартная заяўка: 107 кампаній заявілі больш за 700 пазіцый, у якія ўключаюцца і тэхналагічнае абсталяванне, станкі, сыравіна і матэрыялы. Таксама механізм прадугледжвае, што асацыяцыі дапамагаюць нам знайсці партнёраў, якія будуць пастаўляць на наш рынак неабходнае на дадзены момант абсталяванне і сыравіну".
"Гэты механізм мы апрабавалі ў мінулым годзе, ён паказаў сваю эфектыўнасць. Гэты мільярд за паўтара месяца таксама сведчыць аб тым, што механізм працоўны і эфектыўны", - адзначыў першы віцэ-прэм'ер.
РОСТ ПАСТАВАК
Прыстойную частку беларускага экспарту ў Кітай фармуюць пастаўкі па лініі АПК. І ў найбліжэйшы год, як распавёў міністр Ігар Брыло, іх плануецца нарасціць практычна ўдвая. Па выніках 2022 года Беларусь паставіла ў Кітай харчавання на суму звыш $500 млн. "Гэта рост больш чым на 40%. Але гэта ўсё роўна не тыя лічбы. Кітай - велізарная краіна. І хоць мы шэсць апошніх гадоў істотна дадаем, але гэта ўсё роўна не тыя лічбы. На гэты год мы паставілі амбіцыйную задачу - падысці да $900 млн. Думаю, мы з ёй справімся", - заявіў кіраўнік Мінсельгасхарча.
У Кітаі ў міністра адбыліся плённыя сустрэчы па розных напрамках. "На сёння мы прадаем ялавічыну, малако сухое і цэльнае, мяса птушкі. Я прывёз дакументы на адкрыццё прадпрыемстваў (для паставак. - Заўвага. БЕЛТА) па прадукцыі, якая прайшла тэрмічную апрацоўку. Гэта датычыцца мяса птушкі і ялавічыны. Мы прывезлі дакументы на адкрыццё па нашай кансерваванай прадукцыі. І для нас вельмі важная дзіцячая, гамагенізаваная прадукцыя. Гэта другі блок пытанняў", - распавёў Ігар Брыло.
З кітайскімі партнёрамі падпісаны два дакументы датычна развіцця вытворчасцей у сферы АПК на тэрыторыі Беларусі. "У прыватнасці, для Мінскай і Магілёўскай абласцей. Будзе будавацца найбуйнейшы ў Беларусі свінаводчы комплекс на 300 тыс. галоў - у Мінскай вобласці. Гэта добры, вельмі важны для нашай краіны праект. І будзем мадыфікаваць наша мяснога жывёлагадоўлю на базе Магілёўскай вобласці. Перш за ўсё - будаўніцтва асобнага балючага цэха. Будзе будавацца парадку тысячы лёгкіх навесаў для ўтрымання буйной рагатай жывёлы парод абердзін-ангускай або лімузін. Пакуль прыярытэт кітайцаў стаіць на абердзін-ангускай. Дастаткова ёмістая размова, і добрыя намеры былі падпісаны. Гэта ўжо такая дарожная карта супрацоўніцтва канкрэтна Міністэрства сельскай гаспадаркі са сваімі калегамі з Кітая", - сказаў Ігар Брыло.
Не менш важны стратэгічны тавар - калійныя ўгнаенні. Мікалай Снопко падзяліўся падрабязнасцямі, распавёўшы пра перамовы з асноўнымі кітайскімі імпарцёрамі па аб'ёмах і па цане. "Не магу цяпер сказаць пра канкрэтныя лічбы, але магу запэўніць вас, што гэта істотны рост аб'ёмаў. І мы вельмі рады гэтаму. Мы ўсе адчулі, наколькі ва ўмовах беспрэцэдэнтных і дурных санкцый важна харчаванне і наколькі важны той прадукт - калійныя ўгнаенні, - якім валодае наша краіна", - сказаў ён.
Крыніца: belta.by