А планаванай у другой палове лютага сустрэчы прэзідэнтаў Беларусі і Расіі Аляксандра Лукашэнкі і Уладзіміра Пуціна актыўна гавораць як у Мінску, так і ў Маскве.
15 лютага, Мінск /Кар. БЕЛТА/. А планаванай у другой палове лютага сустрэчы прэзідэнтаў Беларусі і Расіі Аляксандра Лукашэнкі і Уладзіміра Пуціна актыўна гавораць як у Мінску, так і ў Маскве. Апошні асабісты кантакт лідараў дзвюх краін быў у верасня 2020 года ў Сочы, і з таго часу назапасілася нямала пытанняў, якія патрабуюць асабістай увагі прэзідэнтаў. Пры гэтым на фоне палітычных падзей, размоў аб паглыбленні інтэграцыі, канстытуцыйнай рэформе ў Беларусі ўзніклі і некаторыя домыслы, спробы знайсці схаваны сэнс у тых ці іншых падзеях і заявах. Выразны адказ на падобныя разважанні кіраўнік беларускай дзяржавы даў сам у сваёй дакладной на VI Усебеларускім народным сходзе, пра што падрабязна пісала БЕЛТА.
Аляксандр Лукашэнка падкрэсліў, што краіна не мае намеру адмаўляцца ад шматвектарнасці ва знешняй палітыцы. Беларусі важны адносіны з Усходам, Захадам, краінамі далёкай дугі. Разам з тым Расія застаецца асноўным эканамічным партнёрам і стратэгічным саюзнікам. "Яна нам не чужая, таму што там жывуць не толькі нашы людзі і вельмі блізкія расіяне, і перш за ўсё рускі народ. Гэта наш народ, з якім мы жылі доўгія стагоддзі і разам часам спіной да спіны, часам плячом да пляча стаялі і змагаліся па адзін бок барыкад, - сказаў Прэзідэнт. - Пацвярджэнне асаблівага значэння беларуска-расійскіх адносін у гэтай сістэме шматвектарнасці выразна выявілася ў святле апошніх падзей. Содействие Расійскай Федэрацыі мела для нас найважнейшае значэнне. Пры гэтым, падкрэслю, дадзеная пазіцыя Расіі - не дапамога дзеючай уладзе, а падтрымка братняй дзяржавы і беларускага народа ва ўмовах цяперашніх і будучых глабальных трансфармацый".
Падтрыманне рэгулярных кантактаў на розных узроўнях, уключаючы кіраўнікоў дзяржаў, абмеркаванне ўзнікаючых пытанняў у гэтым ракурсе з'яўляецца натуральным працягам курсу на развіццё саюзніцкіх адносін.
"У прэзідэнтаў на стале будзе сапраўды ляжаць добры матэрыял для абмеркавання будучыні беларуска-расійскіх адносін"
Міністр замежных спраў Беларусі Уладзімір Макей у інтэрв'ю РБК пацвердзіў, што сустрэча кіраўнікоў дзяржаў прапрацоўваецца, рыхтуюцца адпаведныя матэрыялы да гэтай сустрэчы і з аднаго, і з другога боку. "І я думаю, што гэта таксама будзе вельмі важна з улікам таго, што ўжо і прэм'еры шмат разоў сустракаліся, і мы прасунуліся наперад у вырашэнні шэрагу важных для абедзвюх краін пытанняў гандлёва-эканамічнага ўзаемадзеяння. Таму сустрэча будзе", - сказаў ён.
Па словах кіраўніка МЗС, як раз апошнія падзеі, якія адбываюцца ўнутры і вакол Беларусі і Расіі, могуць і абавязкова падштурхнуць краіны да больш цесных інтэграцыйных працэсаў у двухбаковым фармаце і рана ці позна - у шматбаковым фармаце ў рамках Еўразійскага эканамічнага саюза. "Думаю, нашым прэзідэнтам ёсць што абмеркаваць, ёсць пра што пагаварыць, і будуць, мне так здаецца, дасягнуты сур'ёзныя дамоўленасці на перспектыву", - падкрэсліў ён.
Па словах міністра, ёсць канкрэтныя рэчы, якія дазваляюць казаць аб тым, што інтэграцыйныя працэсы ідуць наперад, і ў прэзідэнтаў на стале будзе сапраўды ляжаць добры матэрыял для абмеркавання будучыні беларуска-расійскіх адносін.
"Нельга пераскокваць праз этапы. Нельга перанапружваць абстаноўку ні ў Расіі, ні тым больш у Беларусі"
Як раз тэма паглыблення інтэграцыі Беларусі і Расіі традыцыйна спараджае найбольшыя дыскусіі і чуткі, аж да асцярог аб верагоднай страце беларускага суверэнітэту. Адказ на гэтае пытанне адназначна прагучаў на ўсенародным форуме, які прайшоў у Мінску. "Апошнім часам некаторыя так званыя аналітыкі ад палітыкі спрабуюць укараняць у масавую свядомасць тэзіс аб тым, што паглыбленне эканамічнага ўзаемадзеяння з Расійскай Федэрацыяй пагражае нам ледзь не стратай суверэнітэту. А слова "інтэграцыя" ў іх азначае ледзь не паглынанне Беларусі. Давайце раз і назаўжды расставім кропкі над "i". Беларусь выступала і будзе выступаць за эканамічную інтэграцыю на постсавецкай прасторы як у двухбаковым, так і ў шматбаковым фармаце. І не толькі эканамічную", - сказаў Аляксандр Лукашэнка, выступаючы на УНС.
Ён звярнуў увагу, што яшчэ ў 90-я гады народ Беларусі выказаўся за інтэграцыю з Расіяй, і зараз краіны маюць найбольш прасунуты ўзровень адносін у параўнанні з астатнімі інтэграцыйнымі фарматам на постсавецкай прасторы. Больш таго, згодна з данымі нядаўняга сацапытання, і зараз больш за 70% рэспандэнтаў у Беларусі выказваюцца перш за ўсё за інтэграцыю з Расіяй. "У інтэграцыі мы прайшлі шмат этапаў - ад СНД да Еўразійскага эканамічнага саюза. Але глыбей за ўсё мы прасунуліся ў фармаце Саюзнай дзяржавы. Сфармавалі роўныя ўмовы для грамадзян абедзвюх краін: свабоднае перамяшчэнне, адсутнасць двайнога падаткаабкладання, інтэграванае пенсійнае забеспячэнне, адукацыя, медыцынскае абслугоўванне. Цяпер засталося вывесці на гэты ўзровень суб'екты эканомікі. Жыццёвая неабходнасць заключаецца ў роўных умовах гаспадарання, энергаспажывання, доступу да рынкаў, удзелу ў дзяржзакупках, выкарыстання фінансавых інструментаў", - падкрэсліў Прэзідэнт.
Аляксандр Лукашэнка заявіў аб гатоўнасці да далейшай прадметнай працы па паляпшэнні міжгаліновага супрацоўніцтва ў рамках Саюзнай дзяржавы пры захаванні ўзаемных інтарэсаў і на аснове раўнапраўя двух удзельнікаў саюза.
"Падкрэслю асабліва: гэты працэс прадугледжвае поўнае захаванне суверэнітэту абедзвюх краін без фарміравання якіх-небудзь новых наднацыянальных органаў. Уся сістэма органаў Саюзнай дзяржавы створана, і яна яшчэ не адпрацавала сваё. Яна жыццяздольная. Яна не можа быць выкінута на сметнік. Гэта Парламенцкае сход Саюзнай дзяржавы, Савет Міністраў Саюзнай дзяржавы і, нарэшце, вышэйшы канстытуцыйны орган - Вышэйшы дзяржаўны савет, старшынёй якога з'яўляецца ваш пакорны слуга", - сказаў кіраўнік дзяржавы.
"Вось і ўвесь адказ. Давайце пройдзем гэты шлях і паглядзім, што скажуць народы. Можа, народы сапраўды возьмуць за чупрыну Лукашэнку, Пуціна (можа, іншых прэзідэнтаў) і скажуць: "Мала гэтай інтэграцыі! Пойдзем далей!" Але нельга пераскокваць праз этапы. Нельга перанапружваць абстаноўку ні ў Расіі, ні тым больш у Беларусі. Мы ў гэтым фармаце можам зрабіць велізарныя крокі ў інтэграцыі з нашай брацкай Расіяй", - упэўнены беларускі лідар.
Як адзначыў кіраўнік МЗС Уладзімір Макей, пытанні інтэграцыі ў рамках Саюзнай дзяржавы не былі замарожаны ў апошнія месяцы. Пытанні больш цеснага інтэграцыйнага ўзаемадзеяння абмяркоўваліся пастаянна, кіраўнікі галіновых міністэрстваў сустракаліся адзін з адным. "Дыялог па інтэграцыйнай праблематыцы не спыняўся. Бягучая руцінная праца праводзілася", - падкрэсліў ён у інтэрв'ю.
"Нам трэба адно - роўныя ўмовы суб'ектаў гаспадарання. І мы вырашым любыя праблемы"
Пасля тэмы інтэграцыі, мабыць, самая вострая праблематыка, якая рэгулярна мусіруецца ў СМІ і аналітыкамі абедзвюх краін, датычыцца фінансава-эканамічнага ўзаемадзеяння. Хтосьці кажа пра важнасць узаемавыгаднага супрацоўніцтва ў тых ці іншых галінах, зняцці залішніх бар'ераў, міжрэгіянальны аспект. Хтосьці, наадварот, робіць акцэнт выключна на крэдытах і расійскай падтрымцы ў адрас Беларусі. Тут таксама не ўсё адназначна. Эканомікі дзвюх краін моцна ўзаемазвязаны, а таму яшчэ трэба разабрацца, хто каго падтрымлівае. Ды і крэдыты ж таксама даюцца не проста так - іх трэба вяртаць, плаціць па працэнтах. Гэта не гранты. Ды і тыя часам трэба адпрацоўваць.
"Дапамагаючы беларусам, яна дапамагае сама сабе. Бо Беларусь - гэта фінішная вытворчасць для многіх галін расійскай эканомікі. Кааперацыя дае працу мільёнам расіян і сродкі для жыцця іх сем'ям. Ды і крэдыты ад Расіі - гэта далёка не дабрачыннасць. Вы ведаеце, колькі мы плацім у год за тыя крэдытныя рэсурсы, якія атрымліваем? Мільярд долараў. Прынамсі, год таму было так, - распавёў Аляксандр Лукашэнка падчас Усебеларускага народнага сходу. - Расія захоўвае грашовыя свае, скажам так, сродкі і ў іншых краінах, у тым ліку ў Злучаных Штатах Амерыкі. Але атрымлівае ад таго, што яна такім чынам крэдытуе ЗША, на парадак менш па працэнтах ад гэтых грошай, якія яна там захоўвае. Таму так, Расія нам дапамагае, ёй за гэта вялікі дзякуй, як нікому. Але гэта не дабрачыннасць. Часцей за ўсё працэнты, як я ўжо сказаў, на парадак вышэйшыя за агульнасусветныя, ды і вяртаем мы гэтыя крэдыты ў тэрмін, нам ніхто іх не спісвае".
Адзінае, на чым настойвае Беларусь, - гэта стварэнне сапраўды роўных умоў для суб'ектаў гаспадарання. Пра гэта кіраўнік беларускай дзяржавы казаў неаднаразова і завастрыў на гэтым аспекце ўвагу яшчэ раз: "Я не прашу ні бясплатнага прыроднага газу, нафты ці бясплатных фінансавых рэсурсаў. Нам трэба адно - роўныя ўмовы суб'ектаў гаспадарання. І мы вырашым любыя праблемы. І тады не 70%, а ўвесь беларускі народ з пашанаю будзе глядзець на Расію і лічыць, што мы тут, у Беларусі, з'яўляючыся аплотам нашай адзінай айчыны, будзем паміраць за сваю краіну - і за Расію ў тым ліку".
"Разумеем, што менавіта ў гэтым павінна, на нашу думку, заключацца накіраванасць эканамічных інтэграцыйных працэсаў у межах Саюзнай дзяржавы. Ва ўмовах рэгіянальнай ізаляцыі нашае выратаванне - выхад на новы этап вытворчага ўзаемадзеяння. Сёння кааперацыяй звязана больш за восем тысяч прадпрыемстваў Беларусі і Расіі. У ёй задзейнічана каля паловы беларускіх прамысловых арганізацый. Дзякуючы цесным эканамічным сувязям наша невялікая краіна стала для Расіі, удумайцеся, чацвёртым па велічыні знешнегандлёвым партнёрам. Беларуская прадукцыя знойдзецца ва ўсіх кутках Расіі", - канстатаваў Аляксандр Лукашэнка.
Уладзімір Макей у інтэрв'ю РБК нагадаў, што літаральна нядаўна віцэ-прэм'ер Расіі Юрый Барысаў прыязджаў у Беларусь, і падчас сустрэчы з прэм'ер-міністрам быў дасягнуты шэраг важных дамоўленасцей аб супрацоўніцтве ў сферы прамысловасці. А расійскі прэм'ер Міхаіл Мішусцін наведваў Карэлію і ў якасці пазітыўнага прыкладу прывёў сумесны беларуска-расійскі праект па вытворчасці машын для лясной гаспадаркі. "У нас гэтым займаецца прадпрыемства "Амкадор". Нам трэба рухацца па шляху сумеснай кааперацыі, якая дазволіць сапраўды вывесці нашу інтэграцыю на новы ўзровень", - лічыць міністр.
Адказваючы на пытанне аб тым, ці сапраўды адной з тэм перамоваў стане просьба Мінска аб выдзяленні сродкаў з крэдыту на АЭС, Уладзімір Макей сказаў: "Трэба перагаварыць з Міністэрствам фінансаў, яны ў нас адказваюць за гэту сферу, але я думаю, што тэма будаўніцтва атамнай станцыі як вельмі важная тэма будзе абмяркоўвацца. Канкрэтыкі я б не хацеў зараз тычыцца. Не магу сказаць, якія канкрэтна пытанні будуць сапраўды абмяркоўвацца прэзідэнтамі".
Ён таксама не выключыў, што тэма ўзаемадзеяння ў фінансава-крэдытнай сферы можа быць закранута. "Але гэта не значыць, што Беларусь будзе прасіць абавязкова крэдыты ў Расіі і прасіць нейкай дапамогі. Магчыма, будзе абмяркоўвацца пытанне фінансава-крэдытнага ўзаемадзеяння з пункту гледжання рэалізацыі розных выгадных супольных праектаў, якія абмяркоўваліся, дарэчы, падчас візіту віцэ-прэм'ера Барысава ў Беларусь", - заявіў Уладзімір Макей.